Üzüm Fidanı
Üzüm tohumlarının çimlendirilip uygun koşullarda yetiştirilmesi ile elde edilen genç bitkilere üzüm fidanı denilir. Tohumdan fidan yetiştirme sürecini tamamen ortadan kaldırdığı için üzüm yetiştirmek isteyen kullanıcılara büyük kolaylık sağlayan üzüm fidanları, sağlıklı köklere ve gövdelere sahiptir. Dolayısıyla uygun iklim koşullarında, içerik açısından zengin bir toprağa ekildiklerinde sorunsuz bir şekilde meyve verir. Üzüm fidanı olarak kullanıcıların beğenisine sunulan genç bitkiler, çekirdeksiz İzmir üzümünden golden glob’a, Frenk üzümünden öküzgözüne hemen her çeşit üzümü yetiştirme olanağı tanır. Hem makro hem mikro tarımcılık faaliyetlerine uygun olan üzüm fidanı, açık kök ve tüplü kök olarak iki farklı kök yapısına sahiptir. Açık kök olanlar, sadece belli dönemlerde ekime uygun olan ve kış mevsiminde yapraklarını döken üzüm fidanı çeşitleridir. Tüplü köke sahi olanlar ise yılın dört mevsimi ekime uygundur. Mevsim koşullarının uygun olmadığı durumlarda tüplü ve aşılı köke sahip üzüm fidanı çeşitleri ile sera şartlarında üzüm yetiştirilebilir. Siz de üzüm fidanı edinmek istiyorsanız Akakçe’den yardım alarak satış seçeneklerine ulaşabilirsiniz.
Üzüm Fidanı Özellikleri
Üzüm veya sadece asma yaprağı yetiştirmek isteyenlere hitap eden üzüm fidanları, sofralık, kurutmalık ve şaraplık üzümleri yetiştirmeyi kolaylaştırır. Asma fidanı olarak da bilinen bu genç bitkiler sayesinde farklı pek çok üzüm çeşidini yetiştirmek mümkündür. Yaklaşık 15 bin türü olan üzüm bitkisinin 1.360 türü Türkiye topraklarında yetişir. Bunlardan yaklaşık 1.200 adedinin anavatanı ise Anadolu’dur. Dolayısıyla üzüm fidanı çeşitleri sayesinde kullanıcılar çok sayıda farklı üzüm türünü kendi toprağında yetiştirerek yeni lezzetler keşfedebilir. Çekirdekli, çekirdeksiz, tatlı, ekşi, iri veya küçük taneli üzümler oluşmasını sağlayan fidan çeşitleri, farklı kök yapıları ile dikkat çeker. Açık kök üzüm fidanı olarak adlandırılan fidanlar, sadece Kasım - Nisan ayları arasında ekilir. Tüplü köke sahip üzüm fidanı çeşitleri ise yılın dört ayı edilebilmesi ile diğerlerinden ayrılır. Genellikle aşılı olan açık ve tüplü köklü fidanlar, yeterli içeriklere sahip toprakta doğru koşullarda yetiştirildiğinde maksimum 3 yıl sonra meyve vermeye başlar. Meyve vermeyen ve sadece sarmalık dolmalık asma yaprağı elde edilmesini sağlayan fidanlar ise 2 yıl içinde yeteri kadar yeşil yaprak üretir.
Sarılıcı ve tırmanıcı bir bitki olan asmanın fidanları genellikle 20 ila 150 cm uzunluğunda olur. Bununla birlikte fidanların uzunluğu üzümün türüne ve bitkinin kaç yıllık olduğuna göre de değişiklik gösterebilir. Üzüm fidanı meyve verecek olgunluğa ulaştığında ise uzunluğu 200 cm’e kadar uzayabilir. Fidanın tam verime ulaşması başka bir ifadeyle her yıl düzenli olarak belirli miktarda üzüm üretmesi için minimum 5 yıllık olması gerekir. İri taneler vermesi için yoğun miktarda suya ihtiyaç duymasıyla bilinen üzüm bitkisi, nem eksikliğine dirençli olmasıyla da dikkat çeker. İri üzüm taneleri yetişmesi için yoğun su gerekse de bitki, kurak dönemlerde küçük taneli dahi olsa üzüm üretmeyi sürdürür. Ancak köklerdeki nem miktarı % 35 oranında azaldığında üzüm bitkisi su stresine gireceği için meyve verme süreci aksamaya başlar. Ayrıca fidanlar genellikle kumlu - tınlı topraklarda yüksek verimli bir meyve verme süreci geçirir. Bu sebeple ekim yapılacak toprağın yapısı da oldukça önemlidir. Asma fidanı ekimi için uygun olan toprakta kireç ve organik madde bulunmasında fayda vardır.
Üzüm Fidanı Çeşitleri
Lezzet, koku, tane şekli ve tane miktarı nedeniyle birbirinden farklı pek çok meyve veren üzüm fidanı vardır. Meyvesiz ve çardaklık olarak da bilinen fidanlar ise asmalık fidan olarak adlandırılır. Sadece yaprak oluşturan bu bitkiler sarmalık - dolmalık yapraklar üretmek isteyenler tarafından tercih edilir. Öte yandan bahçesinde şık çardak oluşturmak isteyen kullanıcılar da meyvesiz asma fidanlarını tercih eder. Üzüm fidanı çeşitleri arasında yerli ve ithal türler bulunur. Cadı parmağı, sultaniye, Bozcaada çavuşu, ata sarısı, Antep karası, Kalecik karası, öküzgözü, Mevlana, Narince, Bornova misketi, Papaz karası, tahannebi, müşküle, Tarsus beyazı ve Silifke ceviz üzümü en sık tercih edilen yerli türlerdir. Bununla birlikte red globe, Hamburg misketi, royal, queen, Michele Palieri, cabernet sauvignon, shiraz, pinot noir, pinotage, sangiovese, nebbiolo, gamay, grenache, tempranillo, riesling, sauvignon blanc, chardonnay, sémillon, chenin blanc, cardinal, razaki, prima lova, çekirdeksiz crimson üzüm fidanları da yoğun ilgi gören ithal türler arasındadır.
Beyaz, kırmızı, siyah, sarı ve çok renkli meyveler veren üzüm fidanı çeşitleri kurutmalık, sofralık, reçellik, şaraplık gibi türlere ayrılır. Özellikle yoğun mayhoş tada sahip olanlar şarap yapımında kullanılırken hafif tatlı olanlar daha çok sofralık olarak tercih edilir. Çok fazla üzüm türü olduğundan üzüm fidanı seçiminde dikkatli olmak gerekir. Bu sebeple kullanıcıların fidanı hangi amaçla yetiştireceği oldukça önemlidir. Asma fidanları tıpkı canlı çiçek çeşitleri gibi farklı uzunluklarda olur. Fidan uzunlukları ise bitkinin kaç yaşında olduğuna dair net bilgi verebilecek kadar önemlidir. Örneğin, 2 yıllık fidan 50 - 70 cm aralığında olurken 3-4 yaşlarındaki bir fidanın uzunluğu 150 cm’e ulaşır. Üzüm fidanı uzunluğunda üzümün cinsi de oldukça önemlidir. Bazı türlerde bitki çok fazla uzamazken bazılarında ise 200 cm’e kadar uzayabilir. Köklerin gelişimi ile de dikkat çeken üzüm fidanlarında uzunluk 5 metreye ulaşabilir. Bu sebeple üzüm fidanları genellikle minimum 50 cm derine ekilir. Bununla birlikte mini bir asma bitkisi elde etmek için üzüm fidanı saksıya ekilebilir. Mümkün olduğu kadar derin saksı tercih edilip yeterince güneş alması sağlandığında balkonda küçük bir asma yetiştirmek ve üzüm almak mümkündür.
Üzüm Fidanı Ekimi ve Bakımı
Hem toprağa hem saksıya ekilebilen üzüm fidanları, farklı iklim koşullarında ve farklı topraklarda yetiştirilebilmesiyle öne çıkar. Bununla birlikte iri - sulu taneli üzüm alabilmek için ekim ve bakım süreçlerinde bazı noktalara mutlaka dikkat etmek gerekir. Üzüm - asma fidanı yetiştirme sürecinde dikkat edilmesi gerekenler ise şöyle sıralanabilir:
- Tınlı - kumlu, kireçli ve yeteri kadar organik madde içeren toprağa ekim yapılmalıdır. Çünkü en iyi üzüm fidanı dahi uygun olmayan toprakta verimli mahsul veremez.
- Ekim için minimum 50 cm çukur açılması önerilir. Bazı türlerin ise minimum 70 cm derine ekilmesi gerekir. Dolayısıyla üzüm türüne göre yeterince derin çukurlar kazılarak fidan ekimi yapılmalıdır.
- Toprak yeterli içeriğe sahip değilse gübreleme yapılması önerilir. Bununla birlikte fidanların haftada bir defa sulanması önerilir. Kurak dönemlerde ise sulama sıklığı artırılmalıdır.
- Satılık üzüm fidanı çeşitleri 2, 3, 4 yıllık gibi seçeneklere sahiptir. Tüm bu fidanların meyve verme süreleri de farklıdır. Ancak fidan 5. yıla ulaştığında genellikle düzenli üzüm üretimi başlar.
Üzüm Fidanı Fiyatları
Yerli üzüm çeşitlerinin yanı sıra dünyanın farklı bölgelerinde yetişen özel üzümleri de yetiştirme olanağı tanıyan üzüm fidanları, genel olarak uygun fiyatlı genç bitkilerdir. Bununla birlikte üzüm fidanı fiyatları, üzümün türüne, kök yapısına, aşılı olup olmamasına, uzunluğuna göre farklılık gösterebilir. Örneğin, meyve vermeyen asma fidanı fiyatları ile meyve veren üzüm fidanı fiyatları birbirinden farklıdır. Yerli cadı parmağı üzüm fidanı ile Güney Afrika kökenli pinotage üzüm fidanı arasında da fiyat farkı vardır. Ayrıca sofralık ve şaraplık üzüm fidanları da tamamen farklı şekilde fiyatlandırılır. Ekim sürecinin etkileyen tüplü kök ve açık kök üzüm fidanı çeşitlerinde de fiyatlar aynı düzeyde değildir. En ucuz üzüm fidanı ise kampanya dönemlerinde alınabilir. Genel olarak bütçe dostu koşullarda üzüm meyveleri ve asma yaprakları elde etme olanağı tanıyan üzüm fidanı fiyatları hemen herkese hitap eder. Üstelik gübre fiyatları uygun olduğu için fidanların kısa sürede yetişkin bitkiler dönüşmesi oldukça kolaydır. Siz de bahçenizde küçük bir çardak veya üzüm bağı oluşturmak istiyorsanız Akakçe’den yardım alarak bütçenize uygun üzüm fidanı çeşitlerine ulaşabilirsiniz.