Keş Peyniri
Bolu, Zonguldak ve Erzurum’un geleneksel lezzetleri arasında yer alan keş peyniri, süzme yoğurttan elde edilen bir çeşit çökelektir. Tarihi Orta Asya Türklerine dayanan keş peynirleri, kurut veya çörte olarak da adlandırılır. Genellikle süzme yoğurdun kurutulup kaya tuzuyla yoğrulması ve kalıplara aktarılması ile hazırlanan yöresel peynir, içindeki yoğun tuz nedeniyle oldukça uzun ömürlüdür. Sürk peyniri ile benzer yapıda olan keş peyniri, herhangi bir şekilde baharat veya tohum içermez. Kalıplardan çıkarılarak kullanıcıların beğenisine sunulan keş peyniri, her yörede farklı şekilde hazırlanır. Dolayısıyla Erzurum, Zonguldak, Bolu, Trabzon gibi illerde yapılan keş peyniri ürünleri lezzet ve görünüm açısından birbirinden farklıdır. Kalsiyum açısından zengin bir peynir olan keş, kahvaltının yanı sıra ara börek, poğaça, kiş, pizza gibi hamur işlerinde ve makarna, salata gibi tariflerde kullanıma uygundur. Makarna, salata, meze, çorba gibi yiyeceklerde kızartılarak tüketilen keş peyniri, formunu koruyarak kızarmasıyla dikkat çeker. Siz de online satış seçeneklerini değerlendirerek kaliteli keş peyniri satın almak istiyorsanız Akakçe’den yardım alabilirsiniz.
Keş Peyniri Özellikleri
Yöresel peynirler arasında yer alan ve direkt peynir olarak mayalanmayan keş peynirleri, özel tatları ile yoğun ilgi görür. Kurut-gurut olarak da bilinen bu özel peynirler hakkında daha detaylı bilgiler almadan önce “Keş peyniri nedir?” sorusunu yanıtlamak gerekir. Keş peyniri, süzme yoğurdun sularından arındırılıp, kurutulması ile elde edilen pratik ve lezzetli bir peynir çeşididir. Hazırlık sürecinin kolay olması ile öne çıkan keş peyniri, manda, inek, koyun ve keçi sütünden yapılmış süzme yoğurtlardan elde edilir. Süzme yoğurt kurusu veya çökelek isimleriyle de tanınan bu yöresel lezzeti hazırlamak için süzme yoğurt bez torbaya aktarılır ve üzerine ağırlık konularak tamamen süzülmesi sağlanır. Süzme yoğurttan daha fazla su çıkmadığında yoğurt kurusuna kaya tuzu eklenip yoğrulmaya başlanır. Tuz tamamen eridiğinde ise peynir kalıplara aktarılır veya yassı yuvarlaklar halinde şekillendirilir. Yoğun tuz içerdiği için uzun süre küflenmeyen özel keş peyniri, genellikle fazla tuzundan arınması için suda bekletilerek tüketilir.
Oldukça geniş bir coğrafyaya yayılmış olan keş peyniri, Özbekistan, Kazakistan gibi ülkelerde de oldukça meşhur bir peynirdir. Bununla birlikte İran’da yapılan geleneksel keş peyniri ile karıştırılmamalıdır. Çünkü İran keş peyniri kesilmiş sütten elde edilen, yüksek protein oranına sahip bir peynir türüdür. Helva gibi geleneksel lezzetler arasında yer alan keş peyniri ürününün kalori değeri ise kullanılan süte göre değişiklik gösterir. Ancak inek sütünden elde edilen peynirin 100 gramında yaklaşık olarak 379 kcal kalori bulunur. Yüksek besin değeri ile dikkat çeken yöresel peynirde ortalama 14 gr karbonhidrat, 55 gr protein, 12 gr yağ bulunur. Ayrıca 100 gramında ortalama 505 mg kalsiyum vardır. Dolayısıyla yüksek protein ihtiyacı olan sporculardan büyüme çağındaki çocuklara, hamilelerden kemik erimesi riski olan yaşlılara kadar hemen herkesin tüketimine uygundur. Yapısı nedeniyle oldukça sert bir peynir olduğu için rendelenebilir, küçük küpler halinde doğranabilir veya sandviçlik olarak ince ince dilimlenebilir.
Keş Peyniri Çeşitleri
Anadoluya ait yöresel lezzetler arasında yer alan keş peynirleri, farklı şehirlerde farklı yöntemlerle hazırlanır. Dolayısıyla keş peynirlerinin lezzeti, tuz oranı, kıvamı, şekli ve rengi birbirinden farklı olabilir. Damak tadına en uygun olanı bulabilmek için farklı şehirlerde üretilen keş peyniri ürünlerinin tek tek denenmesinde fayda vardır. Ancak yöre fark etmeksizin genellikle yoğun tuz kullanılarak üretilen keş peyniri ürünlerinin tüketilmeden önce suda bekletilmesi önerilir. Suda bekletildiğinde yumuşamayan keş peyniri, rendelenebilecek kadar sert olup kolay dağılmayan yapıya sahiptir. Bu özel yapı sayesinde keş peyniri sayısız tarife eklenebilir. Kare, koni, yassı daire benzeri farklı şekillerde üretilen peynirler, büyük dilimler halinde de olabilir. Formu fark etmeksizin çeşitli ambalaj ve gramaj seçenekleriyle kullanıcıların beğenisine sunulan keş peyniri, 250 gram ila 1 kg arasında değişen miktarlarda ambalajlanır. Ancak tek seferde çok daha fazla miktarda keş peyniri satın almak mümkündür.
Kullanılan süt nedeniyle farklı keş peynirleri bulmak mümkündür. Bunlar arasında tıpkı yoğurt çeşitlerinde olduğu gibi inek, koyun, manda ve keçi sütünden yapılan peynirler vardır. Ayrıca bazı peynirlerde hem inek hem de keçi veya manda sütü bulunabilir. Ayrıca kullanılan sütün yağ oranı da birbirinden farklı olabilir. Örneğin, Jersey ineğinden elde edilen %6 yağ oranına sahip sütün kullanıldığı keş peyniri ile klasik inek sütünden yapılan arasında lezzet ve içerik farkı vardır. Bununla birlikte koyun ve keçi sütü içeren peynirler, klasik inek sütünden yapılanlara kıyasla daha yoğun tat ve kokuya sahiptir. Dolayısıyla satın almadan önce kullanılan sütün türü, yağ oranı gibi detaylara da dikkat etmekte fayda vardır “Keş peyniri nereden alınır?” sorusuna yanıt bulabilmek için online satış seçeneklerine göz atmakta fayda vardır.
Keş Peyniri Kullanımı
Geniş kullanım alanı bulunan keş peynirleri, klasik peynirler gibi kahvaltı sandviç, börek ve mezelerde kullanılabilir. Bununla birlikte çeşitli ana yemeklerde veya salatalarda da kullanıma uygundur. “Keş peyniri nasıl kullanılır?” sorusunu ise şu şekilde yanıtlamak mümkündür:
- Aynı tuzlu zeytin çeşitleri gibi suda bekletilip süzülerek fazla tuzu giderilir. Uzmanların tüketim açısından keş peyniri tavsiyesi bu şekildedir.
- Fazla tuzu giderilen keş peyniri, ince yassı dilimler haline getirilerek kahvaltılarda direkt olarak tüketilebilir. Küçük küpler halinde doğranarak kızartılabilir.
- Hem derin yağda kızartılabilen hem de tavada sotelenebilen keşler, kızarmış olarak makarnadan salataya, sebze soteden tavuk haşlamaya kadar pek çok tarife eklenebilir.
- Kalsiyum içerdiği için kas gelişimine katkı sağlayabilmesi için spor öncesinde ve sonrasında tüketilebilir.
- Keş peyniri faydaları, düzenli tüketimde görülebileceği için miktarına dikkat edilerek günlük beslenme programına eklenmesi tavsiye edilir.
- Rendelendiğinde; kişten pizzaya, makarnadan böreğe çeşitli yiyeceklere eklenebilir. Klasik peynirlerin kullanıldığı hemen her tarifte yer verilebilir.
- Fırında yapılan sebze yemeklerine eklenebilir veya zeytinyağı, ceviz içi, sarımsak, limon suyu, tahin benzeri içeriklerle meze yapımında kullanılabilir.
Keş Peyniri Fiyatları
Geleneksel peynirler arasında yer alan ve özel tadıyla pek çok tarifte kullanılan keş peynirleri, genellikle oldukça uygun fiyatlarla satışa sunulur. Bütçe dostu olarak nitelendirilen keş peyniri fiyatları, kullanılan sütün türü, hazırlanma şekli, ait olduğu yöre, gramaj ve markaya göre belirlenir. Örneğin, keçi sütü içeren keş peyniri ile manda sütü içeren keş peyniri farklı şekilde fiyatlandırılır. Erzurum keş peyniri ile Bolu keş peyniri arasında da fiyat farklılıkları vardır. Bunların yanı sıra aynı içeriğe sahip ve aynı yörenin 500 gr ile 1 kg’lık keş peyniri ürünleri aynı fiyat düzeyinde değildir. Kurut olarak da bilinen peynirlerde üretici markanın farklı olması tıpkı süt fiyatları gibi fiyat düzeyini etkileyebilen önemli bir unsurdur. Bunların yanı sıra yöresel lezzetleri veya peynirleri kapsayan kampanya dönemlerinde en ucuz keş peyniri satın alınabilir. Siz de keş peyniri siparişi vermek istiyorsanız pek çok online satış seçeneğine zahmetsizce ulaşmanızı sağlayan Akakçe’den yardım alabilirsiniz.